آنکارا · Çankaya · Park Oranدوشنبه–شنبه 09:00–20:00
Invisalign Provider
0312 911 60 36درخواست نوبت
Invisalign Provider

راهنما · دستگاه‌های ارتودنسی

دستگاه‌های ارتودنسی: انواع، نحوهٔ استفاده و راهنمای گسترش فک

دستگاه‌های ارتودنسی وسایل متحرک و ثابتی هستند که برای هدایت رشد فک و دندان در کودکان در حال رشد به کار می‌روند. در این راهنما انواع اصلی مانند گسترش‌دهندهٔ فک، دستگاه‌های فانکشنال، ماسک صورت، فضانگهدار و ریتینر و نکات مهم هنگام استفاده را توضیح می‌دهیم. برای معاینهٔ دستگاه ارتودنسی در Çankaya آنکارا می‌توانید به کلینیک ما در Oran مراجعه کنید.

دست‌هایی با دستکش آبی که یک مدل دندان را روی زمینهٔ سفید نگه داشته‌اند

پاسخ کوتاه

دستگاه ارتودنسی وسیلهٔ متحرک یا ثابتی است که داخل دهان قرار می‌گیرد تا در کودکان رشد استخوان‌های فک و جایگیری دندان‌ها را هدایت کند یا پس از درمان، موقعیت دندان‌ها را حفظ کند. دستگاه گسترش فک، دستگاه‌های فانکشنال مانند Twin Block، ماسک صورت، فضانگهدار و ریتینر در این گروه قرار می‌گیرند. تفاوت آن با ارتودنسی ثابت (براکت و سیم) این است که اساساً بر ساختار و رشد فک اثر می‌گذارد، نه بر خود دندان‌ها. دستگاه مناسب با معاینهٔ ارتودنسی تعیین می‌شود.

  • مؤثر در دوران رشد
  • انواع متحرک و ثابت
  • گسترش فک به‌تفصیل
  • نخستین معاینه در 7 سالگی
در این صفحه 14
  1. دستگاه ارتودنسی چیست و چه تفاوتی با ارتودنسی ثابت (براکت و سیم) دارد؟
  2. چرا دستگاه‌های ارتودنسی در دوران کودکی و رشد اهمیت دارند؟
  3. تفاوت دستگاه‌های متحرک و ثابت چیست؟
  4. دستگاه گسترش فک چیست و چگونه کار می‌کند؟
  5. دستگاه‌های فانکشنال چیست و در عقب‌ماندگی فک پایین چگونه به کار می‌روند؟
  6. ماسک صورت و هدگیر چیست؟
  7. فضانگهدار چیست و چه زمانی استفاده می‌شود؟
  8. دستگاه‌های ترک عادت چیست؟
  9. دستگاه‌های نگهدارنده (ریتینر) چیست؟
  10. آیا نایت‌گارد و دستگاه ضد خروپف، دستگاه ارتودنسی هستند؟
  11. نخستین معاینهٔ ارتودنسی در چه سنی باید انجام شود؟
  12. هنگام استفاده از دستگاه ارتودنسی به چه نکاتی باید توجه کرد؟
  13. دستگاه ارتودنسی را باید انتخاب کرد یا الاینر شفاف؟
  14. معاینه برای درمان با دستگاه ارتودنسی در چانکایا، آنکارا چگونه برنامه‌ریزی می‌شود؟

دستگاه ارتودنسی چیست و چه تفاوتی با ارتودنسی ثابت (براکت و سیم) دارد؟

دستگاه ارتودنسی وسیله‌ای متحرک یا ثابت است که داخل دهان قرار می‌گیرد و به فک‌ها و دندان‌ها کمک می‌کند در دوران رشد یا در طول درمان به موقعیت درست خود برسند. این دستگاه‌ها معمولاً در کودکان و نوجوانان و در دوره‌ای به کار می‌روند که استخوان‌های فک هنوز در حال رشد هستند و هدف اصلی آن‌ها اثرگذاری نه‌فقط بر دندان‌ها، بلکه بر ساختار فک و فضایی است که دندان‌ها در آن جای می‌گیرند.

در مقابل، ارتودنسی ثابت (سیستم براکت و سیم) اساساً جای دندان‌های موجود را تغییر می‌دهد. دستگاه ارتودنسی و ارتودنسی ثابت لزوماً جایگزین یکدیگر نیستند؛ در بسیاری از بیماران ابتدا با دستگاه، رابطهٔ فک‌ها و فضای لازم تنظیم می‌شود و سپس در صورت نیاز، تنظیم دقیق دندان‌ها با ارتودنسی ثابت یا درمان با الاینر شفاف انجام می‌گیرد. اینکه کدام مسیر مناسب است، با معاینه، عکس و ارزیابی رادیوگرافی توسط متخصص ارتودنسی مشخص می‌شود.

برای آشنایی کلی می‌توانید مقالهٔ ما دربارهٔ مروری بر دستگاه‌های داخل دهانی را هم بخوانید. در این صفحه، انواع اصلی دستگاه‌های مورد استفاده در ارتودنسی، نحوهٔ عملکرد آن‌ها و مواردی را که ممکن است هنگام استفاده با آن‌ها روبه‌رو شوید، به زبانی ساده و بیمارمحور توضیح می‌دهیم.

چرا دستگاه‌های ارتودنسی در دوران کودکی و رشد اهمیت دارند؟

دستگاه‌های ارتودنسی در دوران کودکی و رشد اهمیت دارند، زیرا در این دوره استخوان‌های فک هنوز در حال تکامل هستند و در بیشتر موارد می‌توان با هدایت درست بر ساختار فک اثر گذاشت. پس از پایان رشد، برای ایجاد همین تغییرات معمولاً به روش‌های پیچیده‌تری نیاز است.

هدف از مداخله در دوران رشد، حمایت از هماهنگی فک‌ها با یکدیگر، ایجاد فضای کافی برای دندان‌های دائمی در حال رویش و کاهش اثر عادت‌های مضر بر رشد فک است. یک مداخلهٔ مناسب در سنین پایین ممکن است نیاز به درمان ارتودنسی گسترده‌تر یا کشیدن دندان را در آینده کاهش دهد؛ اما این موضوع دربارهٔ همهٔ کودکان صدق نمی‌کند و پیش‌بینی نتیجهٔ هیچ درمانی از قبل درست نیست.

هر کودکی به دستگاه ارتودنسی نیاز ندارد. در برخی کودکان فقط پیگیری منظم کافی است و در برخی دیگر درمان زودهنگام توصیه می‌شود. تصمیم بر اساس سن کودک، رشد دندان‌ها، رابطهٔ فک‌ها و توان رشد او در معاینه گرفته می‌شود. برای گزینه‌های الاینر شفاف در سنین پایین می‌توانید صفحهٔ Invisalign First برای کودکان را هم ببینید.

تفاوت دستگاه‌های متحرک و ثابت چیست؟

دستگاه‌های متحرک را بیمار می‌تواند از دهان خارج کند و دوباره بگذارد؛ اما دستگاه‌های ثابت با بند (باند) یا چسب به دندان‌ها متصل می‌شوند و فقط دندان‌پزشک آن‌ها را برمی‌دارد. هر دو بر اساس طرح درمان انتخاب می‌شوند و کاربردهای متفاوتی دارند.

از جمله دستگاه‌های متحرک می‌توان به پلاک‌های متحرک گسترش‌دهنده، دستگاه‌های فانکشنال مانند اکتیواتور و Twin Block، ریتینرهای نوع Hawley و پلاک‌های ترک عادت اشاره کرد. موفقیت این دستگاه‌ها تا حد زیادی به استفادهٔ منظم بیمار در مدت توصیه‌شده بستگی دارد.

دستگاه‌های ثابت شامل دستگاه گسترش سریع فک بالا (RPE/Hyrax)، کوادهلیکس، فضانگهدارها و قفسه‌های مربوط به عادت فشار زبان هستند. این دستگاه‌ها کمتر به همکاری بیمار وابسته‌اند؛ اما در عوض به مراقبت بیشتری از بهداشت دهان نیاز دارند.

در دستگاه‌های ثابت زمان مسواک زدن طولانی‌تر می‌شود؛ چون تجمع پلاک در اطراف دستگاه می‌تواند به التهاب لثه و پوسیدگی منجر شود، مسواک زدن در صورت لزوم با مسواک بین‌دندانی و دهان‌شویه تکمیل می‌شود. در دستگاه‌های متحرک، شایع‌ترین مشکل فراموش کردن، گم کردن یا به اندازهٔ کافی استفاده نکردن از دستگاه است. به همین دلیل، دندان‌پزشک هنگام انتخاب دستگاه در سنین کودکی، میزان همکاری کودک و حمایت خانواده را هم در نظر می‌گیرد.

دستگاه گسترش فک چیست و چگونه کار می‌کند؟

دستگاه گسترش فک یک وسیلهٔ ارتودنسی است که با ایجاد گسترش آهسته و کنترل‌شده در ناحیهٔ کام فک بالای باریک، برای دندان‌ها فضا باز می‌کند و به اصلاح مشکلاتی مانند کراس‌بایت (بایت متقاطع) کمک می‌کند. این بخش مفصل‌ترین قسمت صفحه است؛ زیرا بیشترین پرسش خانواده‌ها دربارهٔ همین موضوع است. برای خلاصه‌ای کوتاه‌تر می‌توانید مقالهٔ ما دربارهٔ دستگاه گسترش فک را هم ببینید.

فک بالا در خط میانی، یک سوچور (درز) کامی دارد که محل اتصال دو استخوان جداگانه است. در دوران رشد این درز انعطاف‌پذیر است؛ نیروی ملایم و تدریجی دستگاه، تشکیل استخوان جدید را در این ناحیه پشتیبانی می‌کند و پهنای عرضی فک را افزایش می‌دهد. در این حالت دندان‌ها فقط به طرفین متمایل نمی‌شوند، بلکه پایهٔ استخوانی زیر آن‌ها نیز پهن‌تر می‌شود. در کودکانی که فک بالای باریکی دارند، کراس‌بایت، نامرتبی دندان‌ها (کرادینگ) و خطر نهفته ماندن دندان‌ها را می‌توان از این راه بررسی و درمان کرد. برای جزئیات بیشتر دربارهٔ کراس‌بایت، صفحهٔ کراس‌بایت ما را ببینید.

گسترش سریع فک بالا (RPE / Hyrax) چیست؟

دستگاه گسترش سریع فک بالا یک دستگاه ثابت است که با بندهایی به دندان‌های آسیای بالا متصل می‌شود و در قسمت میانی آن یک پیچ قرار دارد. این دستگاه معمولاً RPE (rapid palatal expander) یا نوع Hyrax نامیده می‌شود. وقتی پیچ در فواصل مشخص چرخانده می‌شود، روی درز کامی نیرو ایجاد می‌شود و گسترش در زمان کوتاهی، اغلب طی چند هفته، به دست می‌آید. این دستگاه در کراس‌بایت و باریکی آشکار فک بالا بسیار به کار می‌رود.

گسترش آهسته و کوادهلیکس به چه معناست؟

گسترش آهسته رویکردی است که با نیروهای ملایم‌تر و در مدت طولانی‌تری گسترش ایجاد می‌کند. کوادهلیکس یک دستگاه ثابت از سیمی با چهار حلقهٔ مارپیچ است که به دندان‌های آسیای بالا متصل می‌شود؛ معمولاً در باریکی‌های خفیف‌تر و برای اصلاح شیب دندان‌ها ترجیح داده می‌شود. گسترش آهسته ممکن است در مواردی در نظر گرفته شود که اثر دندانی غالب‌تر است. انتخاب مناسب را متخصص ارتودنسی انجام می‌دهد.

پلاک متحرک گسترش‌دهنده چیست؟

پلاک متحرک گسترش‌دهنده از یک پلاک آکریلی که روی کام قرار می‌گیرد و یک پیچ در داخل آن تشکیل شده است؛ کودک می‌تواند آن را خارج کند و دوباره بگذارد. این پلاک ممکن است در باریکی‌های خفیف و در دورهٔ دندان‌های شیری و مختلط برای گسترش آهسته به کار رود. چون باید به‌طور منظم استفاده شود، حمایت خانواده اهمیت دارد؛ قدرت گسترش آن در مقایسه با دستگاه‌های ثابت محدودتر است و برای هر باریکی مناسب نیست.

روند چرخاندن پیچ چگونه است؟

روند چرخاندن پیچ یعنی چرخاندن پیچ وسط دستگاه با کلید مخصوصی که دندان‌پزشک نشان می‌دهد و با دفعات تعیین‌شده؛ بیشتر خانواده‌ها این کار را در خانه و به‌عنوان بخشی از برنامهٔ پیش از خواب کودک انجام می‌دهند. مقداری که هر بار چرخانده می‌شود بسیار کم است. در روزهای اول ممکن است در کام احساس فشار و پری و تغییر خفیفی در گفتار وجود داشته باشد؛ این شکایت‌ها اغلب ظرف چند روز کاهش می‌یابند.

جهت و تعداد چرخاندن کلید از قبل توسط دندان‌پزشک نشان داده می‌شود. چون جا انداختن یک نوبت، چرخاندن بیش از حد یا چرخاندن در جهت اشتباه می‌تواند درمان را مختل کند، در صورت تردید باید با کلینیک تماس گرفت. در جلسات کنترل، پیشرفت گسترش ارزیابی و برنامهٔ چرخاندن به‌روز می‌شود.

چرا هنگام گسترش فک بین دندان‌های جلو فاصلهٔ موقت ایجاد می‌شود؟

ایجاد فاصلهٔ موقت بین دندان‌های جلو نتیجهٔ طبیعی باز شدن درز کامی و دور شدن دو دندان پیشین بالا از یکدیگر است و معمولاً نشانه‌ای از عمل کردن گسترش تلقی می‌شود. این فاصله با چرخاندن پیچ آشکارتر می‌شود. گرچه کودکان گاهی این ظاهر را عجیب می‌دانند، دانستن اینکه موقتی و بخشی از درمان است همکاری را آسان‌تر می‌کند. پس از پایان گسترش، این فاصله در بیشتر موارد تحت تأثیر بافت‌های داخل دهان و مراحل بعدی درمان ارتودنسی، خودبه‌خود یا به‌صورت برنامه‌ریزی‌شده بسته می‌شود. جای نگرانی برای خانواده‌ها نیست؛ اما روند این فاصله در جلسات کنترل پیگیری می‌شود.

گسترش فک تا چه سنی مؤثر است؟

گسترش فک روشی است که در دوران کودکی و اوایل نوجوانی، یعنی زمانی که درز کامی هنوز انعطاف‌پذیر است، بیشترین اثر را دارد؛ این درز در طول نوجوانی و پس از آن به‌تدریج سخت می‌شود و جوش می‌خورد. حد سنی قطعی وجود ندارد؛ بلوغ این درز از فردی به فرد دیگر متفاوت است. به همین دلیل، به‌جای ارائهٔ یک قاعدهٔ بسیار کلی، وضعیت رشد کودک در معاینه بررسی می‌شود. به‌طور کلی، در گسترش‌هایی که پیش از پایان رشد انجام می‌شوند دامنهٔ اثر وسیع‌تری انتظار می‌رود و در سنین بالاتر ممکن است روش‌های دیگری مطرح شوند.

چرا پس از گسترش، دورهٔ تثبیت لازم است؟

دورهٔ تثبیت لازم است، زیرا وقتی گسترش کامل می‌شود استخوان تازه‌تشکیل‌شده هنوز کاملاً بالغ نشده و فک ممکن است تمایل به بازگشت به موقعیت قبلی داشته باشد. به همین دلیل پس از پایان چرخاندن پیچ، دستگاه معمولاً چند ماه به‌صورت ثابت در دهان باقی می‌ماند. سپس بسته به روند درمان ممکن است به دستگاه دیگری یا به ریتینر (نگهدارنده) منتقل شوید. دربارهٔ مدت تثبیت، دندان‌پزشک تصمیم می‌گیرد؛ برداشتن زودهنگام دستگاه می‌تواند به از دست رفتن بخشی از پهنای به‌دست‌آمده منجر شود.

گزینه‌های گسترش فک در بزرگسالان کدام‌اند؟

گسترش فک در بزرگسالان به دلیل بالغ شدن درز کامی پیچیده‌تر است و گزینه‌ها در معاینه ارزیابی می‌شوند. به‌عنوان اطلاعات کلی، MARPE (گسترش سریع با پشتیبانی مینی‌اسکرو) که با پیچ‌های کوچک به استخوان متکی است، ممکن است در برخی بیماران بزرگسال در نظر گرفته شود. در باریکی‌های شدیدتر، روش‌هایی مانند گسترش با کمک جراحی مطرح می‌شوند که همراه با جراحی فک برنامه‌ریزی می‌شوند. نباید فراموش کرد که این گزینه‌ها برای همهٔ بیماران مناسب نیستند و ارزیابی دقیق به معاینهٔ ارتودنسی نیاز دارد. برای درمان با الاینر شفاف در بزرگسالان، صفحهٔ Invisalign برای بزرگسالان را ببینید.

آیا با Invisalign First گسترش فک ممکن است؟

Invisalign First یک سیستم الاینر شفاف است که برای کودکان در دورهٔ دندان‌های شیری و مختلط طراحی شده و در برخی موارد ممکن است گسترش دندانی و حمایت از پهنای قوس بالا را فراهم کند. با این حال، الاینر شفاف همان اثر استخوانی گسترش‌دهندهٔ ثابتی را که درز کامی را باز می‌کند ایجاد نمی‌کند. در باریکی آشکار فک بالا، اگر گسترش استخوانی لازم باشد، دستگاه گسترش ثابت ترجیح داده می‌شود؛ در برخی طرح‌ها نیز ممکن است ابتدا دستگاه و سپس الاینر شفاف به کار رود. برای پاسخ به پرسش‌ها دربارهٔ اثر آن بر ساختار فک، صفحهٔ آیا الاینر شفاف ساختار فک را اصلاح می‌کند را ببینید.

دستگاه‌های فانکشنال چیست و در عقب‌ماندگی فک پایین چگونه به کار می‌روند؟

دستگاه‌های فانکشنال، دستگاه‌هایی معمولاً متحرک هستند که با بهره‌گیری از نیروی عضلات جونده و عضلات لب و زبان می‌کوشند رشد فک پایین را در موقعیتی جلوتر هدایت کنند. این دستگاه‌ها در کودکانی به کار می‌روند که عقب‌ماندگی فک پایین دارند (حالتی که دندان‌های بالا جلوآمده و فک پایین عقب به نظر می‌رسد) و توان رشدشان هنوز ادامه دارد.

Twin Block از دو پلاک آکریلی تشکیل شده که جداگانه روی فک بالا و پایین قرار می‌گیرند و هنگام بستن دهان، فک پایین را به جلو هدایت می‌کنند. اکتیواتور دستگاهی است که فک بالا و پایین را به‌صورت یکپارچه در بر می‌گیرد. فرانکل نیز ساختاری دارد که با ایجاد فضا، فشار عضلات گونه و لب را کاهش می‌دهد. وجه مشترک همهٔ آن‌ها این است که هماهنگ با دوران رشد کار می‌کنند و به استفادهٔ منظم نیاز دارند. برای اطلاعات بیشتر دربارهٔ موقعیت فک پایین، مقالهٔ ما دربارهٔ دستگاه انحراف فک را ببینید.

اثر دستگاه‌های فانکشنال به سرعت رشد بستگی دارد؛ به همین دلیل معمولاً شروع آن‌ها در دوره‌ای نزدیک به جهش رشد برنامه‌ریزی می‌شود و برای زمان‌بندی مناسب، رشد استخوانی کودک ارزیابی می‌شود. در هفته‌های اول ممکن است افزایش بزاق، تغییر موقت در گفتار و دشواری در جویدن دیده شود؛ با استفادهٔ منظم از دستگاه، این وضعیت معمولاً برطرف می‌شود. دستگاه‌های فانکشنال برای مرتب کردن تک‌تک دندان‌ها طراحی نشده‌اند؛ در بیشتر موارد پس از این مرحله ممکن است تنظیم دقیق با ارتودنسی ثابت یا الاینر شفاف لازم باشد.

ماسک صورت و هدگیر چیست؟

ماسک صورت و هدگیر دستگاه‌های ارتوپدیکی هستند که از بیرون دهان تکیه‌گاه می‌گیرند؛ ماسک صورت در عقب‌ماندگی فک بالا برای هدایت فک بالا به جلو و هدگیر برای کنترل پیشروی فک بالا یا دندان‌های آسیا به جلو به کار می‌رود. به آن‌ها «ارتوپدیک» گفته می‌شود، زیرا هدفشان فقط دندان‌ها نیست، بلکه جهت رشد استخوان‌های فک است.

ماسک صورت معمولاً در سنین پایین، در کودکانی که عقب‌ماندگی فک بالا دارند، همراه با یک دستگاه داخل دهانی و در ساعات مشخصی از روز استفاده می‌شود. برای اطلاعات مفصل، مقالهٔ ما دربارهٔ ماسک صورت ارتودنسی را بخوانید. هدگیر امروزه به‌صورت گزینشی‌تری به کار می‌رود و بیشتر در ساعات عصر و شب استفاده می‌شود. مدت و دفعات استفاده را دندان‌پزشک تعیین می‌کند؛ پایبندی به مدت پیش‌بینی‌شده مستقیماً بر روند نتیجه در این دستگاه‌ها اثر می‌گذارد.

فضانگهدار چیست و چه زمانی استفاده می‌شود؟

فضانگهدار دستگاه کوچکی است که از بسته شدن فضای دندان شیری از دست رفته توسط دندان‌های مجاور جلوگیری می‌کند و جای رویش دندان دائمی را حفظ می‌کند. وقتی دندان شیری به دلیل پوسیدگی، شکستگی یا حادثه زودتر از موعد کشیده می‌شود، دندان‌های مجاور ممکن است به سمت فضای خالی جابه‌جا شوند و برای دندان دائمی که زیر آن منتظر است جایی باقی نماند.

فضانگهدارها می‌توانند ثابت یا متحرک باشند؛ انتخاب نوع مناسب به دندان از دست رفته و سن کودک بستگی دارد. وقتی دندان دائمی شروع به رویش کند، دندان‌پزشک دستگاه را برمی‌دارد. برای جزئیات، مقالهٔ ما دربارهٔ فضانگهدار را ببینید.

دستگاه‌های ترک عادت چیست؟

دستگاه‌های ترک عادت، دستگاه‌های کوچکی هستند که معمولاً روی کام قرار می‌گیرند و به کاهش اثر منفی عادت‌هایی مانند مکیدن انگشت، فشار زبان و موارد مشابه بر رشد دندان‌ها و فک کمک می‌کنند. مکیدن طولانی‌مدت انگشت یا فشار دادن زبان به دندان‌ها هنگام بلع می‌تواند در ایجاد مشکلاتی مانند فاصله بین دندان‌های جلو (اپن‌بایت یا بایت باز) و باریکی فک نقش داشته باشد.

این دستگاه‌ها اغلب به شکل یک قفسهٔ ثابت یا یک مانع هستند و با دشوار کردن فیزیکی عادت، به کودک کمک می‌کنند رفتار تازه‌ای بیاموزد. ممکن است به‌تنهایی کافی نباشند؛ حمایت خانواده، انگیزه و در صورت لزوم همکاری با گفتاردرمانگر موفقیت را افزایش می‌دهد. دربارهٔ اپن‌بایت، صفحهٔ اپن‌بایت ما را هم ببینید.

دستگاه‌های نگهدارنده (ریتینر) چیست؟

دستگاه‌های نگهدارنده وسایلی هستند که در پایان درمان ارتودنسی، دندان‌ها را در موقعیت جدیدی که به دست آورده‌اند نگه می‌دارند و سه نوع اصلی دارند: ریتینر Hawley، ریتینر شفاف (وکیومی) و ریتینر ثابت (سیمی). از آنجا که دندان‌ها پس از درمان تمایل به بازگشت به موقعیت قبلی خود دارند، استفاده از ریتینر بخش جدایی‌ناپذیر درمان است.

ریتینر Hawley از یک پلاک آکریلی که روی کام قرار می‌گیرد و سیمی که از اطراف دندان‌های جلو عبور می‌کند تشکیل شده است؛ برای جزئیات، مقالهٔ ما دربارهٔ دستگاه Hawley را ببینید. ریتینر شفاف پلاک نازکی است که بر اساس قالب، روی دندان‌ها جفت می‌شود. ریتینر ثابت نیز سیم نازکی است که به سطح داخلی دندان‌های جلو چسبانده می‌شود. اینکه کدام نوع یا چه ترکیبی مناسب است را دندان‌پزشک تعیین می‌کند. برای روند پس از درمان با الاینر شفاف، صفحهٔ ریتینر پس از الاینر شفاف را ببینید.

آیا نایت‌گارد و دستگاه ضد خروپف، دستگاه ارتودنسی هستند؟

نایت‌گارد (پلاک شبانه) و دستگاه ضد خروپف دستگاه ارتودنسی نیستند؛ این‌ها وسایل داخل دهانی‌اند که به‌جای مرتب کردن دندان‌ها، به ترتیب برای کاهش سایش ناشی از فشردن و دندان‌قروچه و برای حمایت از راه هوایی در خروپف به کار می‌روند. چون نام «دستگاه» را با هم مشترک دارند، اغلب با یکدیگر اشتباه گرفته می‌شوند.

برای اطلاعات دربارهٔ نایت‌گارد، مقالهٔ ما دربارهٔ نایت‌گارد و برای دستگاه ضد خروپف، مقالهٔ ما دربارهٔ دستگاه ضد خروپف را ببینید. خروپف و آپنهٔ خواب وضعیت‌هایی هستند که به ارزیابی پزشکی نیاز دارند؛ تصمیم در این زمینه فقط توسط متخصصان مربوط گرفته می‌شود.

نخستین معاینهٔ ارتودنسی در چه سنی باید انجام شود؟

انجمن ارتودنتیست‌های آمریکا (AAO) توصیه می‌کند کودکان در حدود 7 سالگی نخستین معاینهٔ ارتودنسی را انجام دهند. در این سن، نخستین دندان‌های آسیای دائمی و دندان‌های پیشین شروع به رویش می‌کنند و متخصص می‌تواند ارزیابی زودهنگامی از رابطهٔ فک و دندان انجام دهد.

این به آن معنا نیست که کودک حتماً درمان را شروع خواهد کرد. در بیشتر کودکان، نتیجهٔ معاینه فقط توصیه به پیگیری است؛ در برخی نیز زمان مناسب برای مداخلهٔ زودهنگام مشخص می‌شود. برای اطلاعات بیشتر، صفحهٔ الاینر شفاف از چه سنی را ببینید. صفحهٔ Invisalign برای نوجوانان نیز ممکن است مفید باشد.

هنگام استفاده از دستگاه ارتودنسی به چه نکاتی باید توجه کرد؟

سه قاعدهٔ مهم هنگام استفاده از دستگاه ارتودنسی این است که دستگاه را در مدتی که دندان‌پزشک توصیه کرده بگذارید، آن را به‌طور منظم تمیز کنید و جلسات کنترل را از دست ندهید. اطلاعات زیر جنبهٔ کلی دارد؛ دستورالعمل‌های دقیق را دندان‌پزشک بر اساس نوع دستگاه ارائه می‌دهد.

  • روزهای اول: ممکن است در دندان‌ها و کام احساس فشار، افزایش بزاق و احساس جسم خارجی وجود داشته باشد. این شکایت‌ها اغلب طی چند روز تا دو هفته کاهش می‌یابند.
  • گفتار: در روزهای اول ممکن است در تلفظ صداهایی مانند «س» و «ش» تغییر خفیفی ایجاد شود. بلندخوانی روند سازگاری را سریع‌تر می‌کند؛ بیشتر کودکان در مدت کوتاهی عادت می‌کنند.
  • تغذیه: در دستگاه‌های ثابت، خوراکی‌های چسبناک (آدامس، کارامل) و بسیار سفت، یخ و عادت جویدن ناخن یا مداد می‌تواند به دستگاه آسیب بزند. دستگاه‌های متحرک معمولاً هنگام غذا خوردن خارج می‌شوند.
  • تمیزی: دندان‌ها و دستگاه ثابت باید پس از هر وعدهٔ غذا مسواک زده شوند. دستگاه متحرک با مسواک نرم و آب ولرم تمیز می‌شود؛ آب داغ و پاک‌کننده‌های قوی می‌توانند شکل دستگاه را تغییر دهند.
  • در صورت گم شدن یا شکستن: برای تعمیر دستگاه متحرک خودتان اقدام نکنید و با کلینیک تماس بگیرید. اگر دستگاه مدت طولانی استفاده نشود، ممکن است دوباره به‌درستی جا نیفتد. دستگاه گم‌شده یا شکسته را می‌توان دوباره ساخت؛ توصیه می‌شود در اولین فرصت وقت ملاقات بگیرید.
  • ورزش و موسیقی: کودکانی که دستگاه ثابت دارند باید در ورزش‌های برخوردی از محافظ دهان استفاده کنند و نوازندگان سازهای بادی باید بدانند که ممکن است در روزهای اول به دورهٔ سازگاری نیاز داشته باشند.
  • نگهداری: دستگاه متحرک را هنگام غذا خوردن به‌جای پیچیدن در دستمال کاغذی، در جعبهٔ مخصوص آن نگه دارید؛ بیشتر موارد گم شدن به همین دلیل رخ می‌دهد.

دستگاه ارتودنسی را باید انتخاب کرد یا الاینر شفاف؟

دستگاه ارتودنسی و الاینر شفاف گزینه‌هایی جایگزین یکدیگر نیستند؛ دستگاه بیشتر بر ساختار فک و رشد تمرکز دارد و الاینر شفاف بر موقعیت دندان‌ها. اینکه کدام‌یک یا چه ترتیبی مناسب است، بر اساس سن و مشکل بیمار در معاینه مشخص می‌شود.

برای مثال، در باریکی آشکار فک بالا ممکن است ابتدا از یک دستگاه گسترش ثابت و سپس برای ردیف کردن دندان‌ها از الاینر شفاف استفاده شود. در مشکلاتی که اساساً دندانی هستند، مانند نامرتبی دندان‌ها، ممکن است مستقیماً درمان با الاینر شفاف در نظر گرفته شود. در کلینیک، الاینر شفاف فقط با Invisalign انجام می‌شود؛ در طرح‌های ارتودنسی با Invisalign نیز نیاز یا عدم نیاز به دستگاه در معاینه ارزیابی می‌شود. برای جزئیات، صفحات Invisalign، الاینر شفاف چیست و الاینر شفاف یا ارتودنسی ثابت را ببینید.

معاینه برای درمان با دستگاه ارتودنسی در چانکایا، آنکارا چگونه برنامه‌ریزی می‌شود؟

معاینه برای درمان با دستگاه ارتودنسی در Çankaya، Ankara با نخستین گفت‌وگو با متخصص ارتودنسی، بررسی داخل دهان و در صورت لزوم ارزیابی رادیوگرافی و عکس آغاز می‌شود. پلی‌کلینیک دندان‌پزشکی Funda Sarıkaya در محلهٔ Oran و در ساختمان Park Oran Ofis قرار دارد (کنار مرکز خرید Panora، روبه‌روی مرکز خرید One Tower). در معاینهٔ ارتودنسی Funda Pekyılmaz Sarıkaya، متخصص ارتودنسی، نیاز به دستگاه و زمان‌بندی مناسب با هم بررسی می‌شود. برای وقت ملاقات می‌توانید از صفحهٔ تماس ما استفاده کنید و برای پرسش‌های دیگر صفحات پرسش‌های متداول و الاینر شفاف در آنکارا را ببینید.

پرسش‌های متداول

دستگاه باز کننده فک در چه سنی گذاشته می‌شود؟

دستگاه باز کننده فک در بیشتر موارد در دوران کودکی و اوایل نوجوانی، یعنی زمانی که استخوان کام هنوز در حال رشد است، به کار می‌رود. در این دوره، خط اتصال وسط کام انعطاف‌پذیرتر است و گسترش آسان‌تر انجام می‌شود. زمان‌بندی درست بر اساس رشد استخوانی کودک در معاینه ارتودنسی ارزیابی می‌شود؛ صفحه دستگاه‌های ارتودنسی ما اطلاعات کلی ارائه می‌دهد.

آیا دستگاه باز کننده فک درد دارد؟

دستگاه باز کننده فک معمولاً بیش از آنکه درد ایجاد کند، در روزهای اول حس فشار در کام و دندان‌ها پدید می‌آورد. این حس که مدت کوتاهی پس از چرخاندن پیچ ایجاد می‌شود، در بیشتر بیماران خودبه‌خود برطرف می‌شود. اگر ناراحتی طول بکشد یا زخمی ایجاد شود، باید به ارتودنتیست خود اطلاع دهید.

دستگاه باز کننده فک چه مدت در دهان می‌ماند؟

دستگاه باز کننده فک پس از دوره گسترش فعال که در آن پیچ چرخانده می‌شود، مدتی دیگر در دهان می‌ماند تا استخوان گسترش‌یافته تثبیت شود. مدت کل به فرد و طرح درمان بستگی دارد و به جای یک مدت قطعی، با جلسات کنترل ارتودنسی تعیین می‌شود. از آنجا که بیشتر دستگاه‌های باز کننده فک ثابت هستند، کودک آن‌ها را خارج نمی‌کند.

دستگاه ارتودنسی چیست؟

دستگاه ارتودنسی وسیله‌ای متحرک یا ثابت است که داخل دهان قرار می‌گیرد و به رشد درست فک‌ها و دندان‌ها کمک می‌کند. بیشتر در کودکانی که در دوره رشد هستند به کار می‌رود. اینکه کدام دستگاه مناسب است را متخصص ارتودنسی با معاینه تعیین می‌کند.

آیا فاصله بین دندان‌های جلو هنگام باز کردن فک طبیعی است؟

بله، معمولاً طبیعی است. هنگام باز شدن سوچور (درز) کام، ممکن است میان دو دندان پیشین بالا فاصله‌ای موقت ایجاد شود و این اغلب نشان می‌دهد که گسترش فک در حال انجام است. این فاصله در بیشتر موارد در مرحله بعد بسته می‌شود و در جلسات کنترل پیگیری می‌شود.

دستگاه ارتودنسی متحرک را روزی چند ساعت باید گذاشت؟

مدت زمان به نوع دستگاه بستگی دارد؛ برای بسیاری از دستگاه‌های متحرک، پزشک استفاده‌ای طولانی در طول روز را توصیه می‌کند که اغلب شب را هم در بر می‌گیرد. رعایت نکردن مدت توصیه‌شده ممکن است طول درمان را افزایش دهد. مدت دقیق را پزشک معالج تعیین می‌کند.

آیا دستگاه ارتودنسی روی گفتار تأثیر می‌گذارد؟

در روزهای اول ممکن است به‌ویژه در تلفظ صداهای «س» و «ش» تغییر خفیفی پیش بیاید، اما بیشتر کودکان در عرض یک تا دو هفته عادت می‌کنند. بلندخوانی سازگاری را سریع‌تر می‌کند. اگر مشکل گفتار طول بکشد، باید به پزشک اطلاع داده شود.

با دستگاه ارتودنسی چه چیزهایی نباید خورد؟

در دستگاه‌های ثابت از خوراکی‌های چسبناک مانند آدامس و کارامل و خوراکی‌های بسیار سفت مانند یخ و هسته‌های سخت پرهیز می‌شود. دستگاه‌های متحرک معمولاً هنگام غذا خوردن خارج می‌شوند. توصیه‌های غذایی ویژه هر دستگاه را پزشک ارائه می‌کند.

اگر دستگاه ارتودنسی گم شود یا بشکند چه باید کرد؟

بدون اینکه خودتان برای تعمیر دستگاه اقدام کنید، با کلینیک تماس بگیرید. دستگاهی که مدت طولانی استفاده نشده ممکن است دیگر کاملاً در جای خود ننشیند؛ بنابراین نباید نوبت را به تأخیر انداخت. ممکن است دستگاه شکسته یا گم‌شده نیاز به تعویض داشته باشد.

اولین معاینه ارتودنسی کودک در چند سالگی باید انجام شود؟

انجمن ارتودنتیست‌های آمریکا (AAO) توصیه می‌کند نخستین معاینه ارتودنسی در حدود 7 سالگی انجام شود. این معاینه لزوماً به معنای شروع درمان نیست؛ برای بیشتر کودکان، پیگیری توصیه می‌شود. در صورت نیاز، زمان مناسب برای مداخله زودهنگام تعیین می‌شود. برای جزئیات بیشتر می‌توانید صفحه الاینر شفاف از چند سالگی را ببینید.

آیا بزرگسالان می‌توانند از دستگاه باز کننده فک استفاده کنند؟

در بزرگسالان، چون سوچور کام به بلوغ رسیده است، گسترش فک پیچیده‌تر است. گزینه‌هایی مانند روش‌های متکی بر مینی‌اسکرو (MARPE) یا گسترش با کمک جراحی ممکن است در بیماران مناسب بررسی شوند. درباره این گزینه‌ها تنها پس از معاینه ارتودنسی می‌توان گفت‌وگو کرد.

دستگاه ارتودنسی مناسب‌تر است یا الاینر شفاف؟

این دو روش جایگزین یکدیگر نیستند؛ دستگاه ارتودنسی بیشتر بر ساختار فک و رشد آن تمرکز دارد و الاینر شفاف بر موقعیت دندان‌ها. در برخی طرح‌های درمان، این دو پشت سر هم به کار می‌روند. در کلینیک ما الاینر شفاف تنها با Invisalign انجام می‌شود.

جست‌وجوهای مرتبط

عبارت‌هایی که بیماران اغلب دربارهٔ «دستگاه‌های ارتودنسی: انواع، نحوهٔ استفاده و راهنمای گسترش فک» جست‌وجو می‌کنند:

  • دستگاه ارتودنسی
  • دستگاه ارتودنسی چیست
  • دستگاه بازکننده فک
  • اکسپندر کام
  • دستگاه ارتودنسی متحرک
  • دستگاه ارتودنسی ثابت
  • دستگاه ارتودنسی فانکشنال
  • توین بلاک
  • فیس ماسک ارتودنسی
  • فضا نگهدار
  • انواع ریتینر
  • دستگاه ارتودنسی از چند سالگی
  • دستگاه ارتودنسی آنکارا
  • ارتودنسی کودکان

اطلاعات و معاینه در آنکارا

برای ارزیابی فردی دربارهٔ دستگاه‌های ارتودنسی: انواع، نحوهٔ استفاده و راهنمای گسترش فک می‌توانید در پلی‌کلینیک دندان‌پزشکی Funda Sarıkaya نوبت معاینه بگیرید.

این پلی‌کلینیک در Park Oran Ofis، Oran، Çankaya، آنکارا قرار دارد — کنار مرکز خرید Panora و روبه‌روی مرکز خرید One Tower.

خدمات شامل ارتودنسی، الاینر شفاف Invisalign، اسکن دیجیتال داخل دهانی iTero و دندان‌پزشکی عمومی است.

کلینیک
پلی‌کلینیک دندان‌پزشکی Funda Sarıkaya
نشانی
Park Oran Ofis، واحد 70، Kudüs Cd.، Oran، Çankaya / Ankara
نشانهٔ محل
کنار مرکز خرید Panora، روبه‌روی مرکز خرید One Tower
ساعات کاری
دوشنبه تا شنبه 09:00–20:00
تلفن
+90 312 911 60 36
زبان‌ها
ترکی، انگلیسی، آلمانی، روسی

این صفحه برای اطلاع‌رسانی عمومی است و جایگزین معاینه یا تشخیص نیست.

درخواست نوبت

روز و بازهٔ زمانی مناسب خود را انتخاب کنید؛ کلینیک برای تأیید با شما تماس می‌گیرد یا در WhatsApp پیام می‌دهد.

اگر ترجیح می‌دهید، می‌توانید به‌جای آن با شمارهٔ 0312 911 60 36 تماس بگیرید.