Элайнермен емдеуде қажет күтім құралдары шын мәнінде бірнеше қарапайым құралдан тұрады: капаны тазалау үшін жұмсақ щетка мен тазалау таблеткасы немесе көбігі, капаны қорғау үшін сақтау қорабы, оның отыруын жеңілдету үшін капаны орнықтыру таяқшасы (чуи) және тістеріңізге арналған тіс жібі мен тісаралық щетка. Бұл бет қай құралдың не үшін керек екенін, қалай қолданылатынын және қайсысынан аулақ болу керектігін өнімдер бойынша нұсқаулық ретінде түсіндіреді. Күнделікті тазалаудың қадамдық тәртібі үшін элайнерді қалай тазалау керек бетімізді қараңыз.
Бұл бетте бренд ұсынылмайды; өнімдер жалпы атауларымен сипатталады. Әр ауыз қуысы мен әр ем жоспары әртүрлі болғандықтан, жаңа өнімді қолдана бастамас бұрын дәрігеріңізбен кеңескен жөн.
Элайнер күтіміне қандай құралдар қажет?
Капа күтіміне қымбат немесе күрделі жиынтық қажет емес. Пациенттердің көбі төмендегі негізгі құралдармен еркін жүреді. Кейбірі ем басында клиникада беріледі, кейбірін дәріханадан немесе дүкеннен сатып алуға болады.
| Құрал | Не үшін керек? | Қаншалықты жиі? | Қажет пе? |
|---|---|---|---|
| Жұмсақ тіс щеткасы (капаға арналған) | Капа бетіндегі сілекей мен тамақ қалдықтарын абайлап тазалайды | Әр шешкенде немесе тәулігіне кемінде екі рет | Негізгі |
| Сақтау қорабы | Капа ауызда болмағанда оның сынуына, жоғалуына және ластануына жол бермейді | Капа әр шешілгенде | Негізгі |
| Тазалау таблеткасы немесе көбігі | Щетка жете алмайтын ұсақ қалдықтарды және иісті азайтады | Әдетте тәулігіне бір рет | Көмекші |
| Капаны орнықтыру таяқшасы (чуи) | Капаның тістерге толық отыруына көмектеседі | Жаңа капаға ауысқанда және кигенде | Дәрігердің ұсынысы бойынша |
| Капаны шешуге арналған құрал | Капаны тырнақпен емес, оңай шешуге көмектеседі | Қажет болғанда | Қалау бойынша |
| Тіс жібі және тісаралық щетка | Тіс аралықтарын тазалайды; капаның астында қалдық қалмауын қамтамасыз етеді | Тәулігіне кемінде бір рет | Негізгі |
| Фторлы тіс пастасы | Тістерді тіс жегісінен қорғайды (капа үшін емес, тістер үшін) | Тәулігіне екі рет | Негізгі |
Элайнерді тазалау таблеткасы не үшін керек, қалай қолданылады?
Элайнерді тазалау таблеткасы — суда еріп көпіршитін және капа бетіндегі жұқа шөгіндіні босататын өнім. Ол тіс щеткасымен тазалаудың орнын баспайды; оны толықтырады. Күн сайын щеткамен тазаланатын капа аптасына бірнеше рет немесе күніне бір рет таблетка ерітіндісінде ұсталса, ұзағырақ мөлдір әрі иіссіз қалады.
Қалай қолданылады?
- Капаны шешіп, алдымен жылы (ыстық емес) судың астында жұмсақ щеткамен абайлап тазалаңыз.
- Таза стақанға немесе қорапқа жылы не бөлме температурасындағы су құйып, таблетканы салыңыз.
- Капаны суға толық батыратындай етіп салып, қаптамада жазылған уақыт бойы ұстаңыз.
- Капаны алып, көп сумен мұқият шайыңыз; көбік қалдығы қалмасын.
- Қолданылған ерітіндіні әр жолы төгіп тастаңыз; сол суды қайта пайдаланбаңыз.
Таблеткада ұстау уақыты өнімге қарай өзгереді. Қаптамадағы нұсқаудан ұзағырақ ұстау қосымша пайда бермейді және кейбір өнімдерде материалды күңгірттендіруі мүмкін. Капа ерітіндіде тұрғанда осы уақытты тамақтануға пайдалана аласыз; бірақ капаның ауыздан тыс жалпы уақытын қысқа ұстауды ұмытпаңыз. Тәулігіне 20–22 сағат тағу мақсаты туралы толығырақ ақпарат элайнерді қалай тағу керек бетінде берілген.
Тазалау көбігі мен спрейлер
Көбік немесе спрей түріндегі тазалағыштар әсіресе күн ішінде сыртта жүргенде ыңғайлы. Капаны шешкенде оны қысқа уақытта жағып, шайып жіберуге болады. Бұлар да тіс щеткасымен тазалауды толықтырады; тамақтан кейін тістерді тазаламай капаны қайта киюдің орнын баспайды.
Элайнер қорабы неге маңызды?
Элайнер қорабы — капалардың жоғалуы мен сынуының алдын алатын ең қарапайым шара. Капа жоғалуының басым бөлігі тамақтану кезінде капаны майлыққа орап, үстел үстінде ұмытып кетуден болады. Майлық ішіндегі мөлдір капа оңай қоқысқа кетуі мүмкін. Үй жануарлары да капаны ойыншық деп ойлап, шайнап тастауы мүмкін.
Жақсы сақтау қорабында мыналарға назар аударыңыз:
- Желдету тесіктері: Дымқыл капаның жабық ортада тұрып, иіс шығаруын азайтады.
- Берік қақпақ: Сөмке ішінде ашылып кетпейтін, ілгекті қақпақ жақсырақ.
- Көзге түсетін түс: Үстелде немесе сөмкеде оңай байқалатын түс ұмытып кету қаупін азайтады.
- Оңай тазалау: Қорапты да аптасына бірнеше рет сабынды жылы сумен жуып, құрғату керек.
Көп пациент біреуі үйде, біреуі сөмкеде болатын екі қорап қолданады. Алдыңғы капаңызды да қорабында сақтау ұсынылады; жаңа капа жоғалса немесе сынса, дәрігеріңіз уақытша алдыңғы капаға қайта оралуды сұрауы мүмкін. Жоғалту және сыну жағдайында не істеу керектігі элайнерге қатысты мәселелер бетінде түсіндірілген.
Капаны орнықтыру таяқшасы (чуи) не үшін керек?
Чуи — капаны орнықтыру таяқшасы деп те аталатын жұмсақ әрі иілгіш цилиндр. Капаны кигеннен кейін осы таяқшаны тістеріңіздің арасына алып, бірнеше минут бойы әртүрлі аймақта жеңіл тістейсіз. Мақсат — капаның тістер мен аттачменттердің (тіске жапсырылатын шағын, тіс түстес дөңестердің) үстіне толық отыруын қамтамасыз ету.
Капа мен тістің арасында ауа саңылауы қалса, капаның түсіретін күші жоспарланғандай берілмеуі мүмкін. Сондықтан әсіресе жаңа капаға ауысқан алғашқы күндері чуиді қолдану пайдалы болуы мүмкін. Алдыңғы тістерден бастап, артқы тістерге қарай жылжу және әр аймақта бірнеше рет тістеу — жалпы әдіс. Қанша уақыт және қаншалықты жиі қолдану керектігін дәрігеріңіз айтады.
Чуи де ауыз қуысына арналған өнім: қолданғаннан кейін сумен жуып, құрғатыңыз және уақыт өте пішіні бұзылғанда жаңартыңыз.
Капаны тазалау үшін қандай щетка таңдау керек?
Капа үшін бөлек, жұмсақ қылшықты тіс щеткасын қолдану ұсынылады. Қатты қылшықты щеткалар капа бетінде ұсақ сызаттар қалдыруы мүмкін; сызаттар әрі капаның көрінуін арттырады, әрі қалдықтардың жабысуын жеңілдетеді. Тістеріңізге қолданатын щетканы капаға пайдаланудың орнына бөлек щетка ұстау паста қалдығының капаға өтуіне де жол бермейді.
Ал тістер үшін фторлы тіс пастасымен қалыпты тазалауды жалғастырыңыз. Тіс аралықтарын тіс жібімен немесе тісаралық щеткамен тазалау капа тағылып жүргенде әлдеқайда маңызды; өйткені капа тазаланбаған тістің үстіндегі қалдықты сағаттар бойы ұстап тұрады. Дұрыс өлшем таңдау үшін блогтағы тісаралық щетка бойынша нұсқаулықты қараңыз.
Элайнерді тазалағанда нені қолдануға болмайды?
Кейбір үй тәсілдері мен өнімдер капа материалына зиян келтіруі мүмкін. Капа — жұқа термопластик материал; пішінін жоғалтса, тіске толық отырмайды және ем жоспары бұзылуы мүмкін.
- Ыстық немесе қайнаған су: Капа пішінін жоғалтуы мүмкін. Әрқашан жылы немесе суық су қолданыңыз. Ыдыс жуғыш машина да осы себепті жарамайды.
- Құрамында спирті бар ауыз шайғыштар: Капа бетін күңгірттендіріп, бояуы мүмкін. Капаны ауыз шайғыштың ішінде ұстамаңыз.
- Түсті немесе абразивті тіс пасталары: Ағартқыш түйіршіктері бар немесе түсті пасталар капаны сызып, бояуы мүмкін. Капаны пастамен тазалаудың қажеті жоқ.
- Ағартқыш (хлорлы) зат және күшті химикаттар: Материалға зиян келтіреді және ауызда тітіркену тудыруы мүмкін.
- Қатты щеткалар мен губканың қатты беті: Сызат қалдырады.
- Майлық: Тазалау құралы емес, жоғалту қаупі. Капаны әрқашан қорапқа салыңыз.
Сірке суы, ас содасы немесе алынбалы протез тазалағышы сияқты өнімдерді капаға қолдану туралы әртүрлі ұсыныстар кездеседі. Мұндай өнімді қолданғыңыз келсе, алдымен дәрігеріңізден сұраңыз; кейбір қоспалар капа бетіне әсер етуі мүмкін.
Сыртта және сапарда қандай күтім құралдары жаныңызда болуы керек?
Күн ішінде үйден алыста жүрсеңіз, шағын күтім сөмкесі ісіңізді жеңілдетеді. Оның ішінде мыналар болса жеткілікті:
- Сақтау қорабы
- Бүктелетін немесе шағын өлшемді тіс щеткасы және шағын фторлы паста
- Тіс жібі немесе бірнеше тісаралық щетка
- Шағын бөтелке су (тамақтан кейін ауызды шаю және капаны шаю үшін)
- Тазалау көбігі немесе бірнеше таблетка
- Чуи (қолдансаңыз)
Ұзақ сапарларда алдыңғы капаны да ала жүру ұсынылады. Сапар кезінде капаны пайдалану туралы толығырақ сапардағы элайнер бетінде берілген. Тамақтан кейін капаны қашан кию керектігі туралы практикалық ақпарат үшін блогтағы тамақтану және сусын ішу ережелері жазбасын оқи аласыз.
Күтім құралдары ретейнер кезеңінде де қолданыла ма?
Иә. Ем аяқталғаннан кейін қолданылатын мөлдір бекіту капасы (ретейнер) да ұқсас материалдан жасалады және сондай күтімді қажет етеді. Сақтау қорабы, жұмсақ щетка және тазалау таблеткасы бұл кезеңде де пайдалы. Ретейнер әдетте ұзақ уақыт, көбіне түнде тағылатындықтан, оны үнемі тазалау оның қызмет мерзімін де ұзартады. Толығырақ элайнерден кейінгі ретейнер бетін қараңыз.
Құрал таңдағанда неге назар аудару керек?
Нарықта элайнерге арналған көптеген өнім сатылады. Таңдау жасағанда мына сұрақтарды қою жеткілікті:
- Өнім ортодонтиялық капаға немесе мөлдір аппаратқа жарамды екенін анық көрсете ме?
- Қолдану нұсқауы мен ұстау уақыты қаптамада анық жазылған ба?
- Құрамында спирт, бояғыш немесе абразивті түйіршіктер бар ма?
- Ауызыңызда сезімталдық, ашу немесе аллергиялық реакция байқадыңыз ба? Мұндай жағдайда қолдануды тоқтатып, дәрігеріңізбен кеңесіңіз.
Күтім құралдары капа гигиенасын жеңілдетеді; алайда емнің нәтижесін анықтайтын негізгі фактор — капаның дәрігер жоспарлаған уақыт бойы тағылуы және ауыстыру кестесінің бұзылмауы. Ауыстыру тәртібі үшін элайнер ауыстыру кестесі бетін қараңыз.
Клиникамызда күтім құралдары туралы ақпаратты қалай алуға болады?
Funda Sarıkaya ауыз және тіс денсаулығы емханасында Invisalign жүйесі қолданылады. Ортодонт маман Funda Pekyılmaz Sarıkaya капаларды беру кезінде қандай күтім құралдарын қалай қолдану керектігін іс жүзінде көрсетеді; бақылау кезінде капа бетінде шөгінді немесе боялу болса, күтім тәртібіңіз бірлесіп бағаланады. Клиника Çankaya ауданындағы Oran бөлігінде, Park Oran Ofis ғимаратында орналасқан және дүйсенбі–сенбі күндері 09:00–20:00 аралығында жұмыс істейді. Күтім құралдарына қатысты сұрақтарыңызды тексеру кезінде немесе телефон арқылы қоя аласыз.