İmplant Çıkarılması Neden ve Nasıl Yapılır? Sonrası Ne Olur?

Kısa cevap: İmplant çıkarılması; implantın kemikle kaynaşmadığı, ilerlemiş peri-implantitis nedeniyle ciddi kemik kaybı geliştiği, implantın kırıldığı, sallandığı ya da protez yapılamayacak bir konumda olduğu durumlarda gündeme gelir. İşlem genellikle lokal anestezi altında, ters tork aletleri veya özel frezlerle yapılır. Bölge iyileştikten ve gerekiyorsa kemik grefti uygulandıktan sonra çoğu hastada yeniden implant mümkündür. Uygunluk muayene ve görüntülemeyle belirlenir.

Dental implantlar, eksik dişlerin yerine konan ve doğru planlandığında uzun yıllar işlev gören bir tedavi seçeneğidir. Ancak her tıbbi uygulamada olduğu gibi implantlarda da sorunlar yaşanabilir ve nadiren de olsa implantın çıkarılması gerekebilir. Hekimden “implant çıkarılması gerekiyor” cümlesini duymak hastalar için endişe verici olabilir; özellikle tedaviye zaman ve emek ayırmış biri için bu haber hayal kırıklığı yaratır; oysa çoğu durumda bu işlem bir son değil, sağlıklı bir yeniden başlangıcın ilk adımıdır. Bu yazıda bir implantın neden çıkarıldığını, işlemin nasıl yapıldığını, iyileşme sürecini ve yeniden implant yapılıp yapılamayacağını ele alıyoruz.

İmplant neden çıkarılır?

İmplant, işlevini yerine getiremediği ya da çevresindeki dokulara zarar vermeye başladığı durumlarda çıkarılır. Bu durumlar genellikle iki grupta incelenir: erken ve geç dönem başarısızlıklar.

Erken dönem nedenler

İmplantın yerleştirildikten sonraki ilk aylarda çene kemiğiyle kaynaşmaması (osseointegrasyonun gerçekleşmemesi) erken başarısızlığın en sık nedenidir. Bu durumda implant genellikle hareketlidir ve kendiliğinden gevşeyebilir. Operasyon sırasında yetersiz ilk sabitlik, bölgede enfeksiyon gelişmesi, iyileşme döneminde implantın erken yüklenmesi ve sigara kullanımı bu tabloya katkıda bulunabilir.

Geç dönem nedenler

• Peri-implantitis: İmplant çevresindeki diş eti ve kemikte gelişen iltihaptır. Diş eti hastalığına benzer şekilde bakteri plağı birikimiyle başlar. Erken evrede tedavi edilebilir, ancak ilerleyip implantın büyük bölümünü destekleyen kemik kaybolduğunda implantın çıkarılması gerekebilir.
• Aşırı kuvvet ve diş sıkma: Gece diş sıkma ya da gıcırdatma, uygun olmayan protez tasarımı veya kapanış bozukluğu implant ve çevresindeki kemiğe aşırı yük bindirebilir.
• Kırılma: Nadir olmakla birlikte implant gövdesinde kırılma olabilir; bu durumda implantın onarılması genellikle mümkün değildir.
• Uygun olmayan konum: İmplant estetik ya da işlevsel olarak protez yapılmasına izin vermeyecek bir açıda veya konumdaysa çıkarılıp yeniden planlanması düşünülebilir.
• Sinir veya komşu yapılarla ilgili sorunlar: Uyuşukluk ya da kalıcı ağrı gibi şikâyetler implantın bir sinire yakın konumlandığını gösteriyorsa çıkarılması değerlendirilebilir.

Her sorunlu implant çıkarılmaz. Erken evredeki peri-implantitis, gevşeyen bir protez vidası ya da kırılan bir kron gibi durumlar çoğu zaman implant yerinde bırakılarak çözülebilir. Karar, klinik muayene, implant çevresindeki cep derinliklerinin ölçülmesi ve röntgen ya da üç boyutlu tomografi görüntüleriyle verilir.

İmplant çıkarma işlemi nasıl yapılır?

İmplant çıkarma işlemi çoğu durumda lokal anestezi altında, ayakta tedavi şeklinde yapılır. Kullanılacak yöntem, implantın kemikle ne kadar kaynaşmış olduğuna ve çevresindeki kemik miktarına göre seçilir.

1. Planlama: Görüntüleme ile implantın konumu, çevresindeki kemik durumu ve komşu yapılara yakınlığı değerlendirilir.
2. Anestezi: Bölge lokal anestezi ile uyuşturulur; işlem sırasında hastanın ağrı hissetmemesi hedeflenir.
3. Protezin sökülmesi: Varsa implant üzerindeki kron ve ara parça çıkarılır.
4. İmplantın çıkarılması: Hareketli bir implant genellikle kolayca çıkarılır. Kemikle kaynaşmış bir implant için önce ters tork aletleri denenir; bu yöntem implantı ters yönde çevirerek kemikten ayırır ve kemik kaybını en aza indirir. Bu yeterli olmazsa ince frezler, trefin frezler ya da piezo cerrahi aletleri kullanılabilir.
5. Bölgenin temizlenmesi: İltihaplı doku temizlenir ve bölge yıkanır.
6. Kemik grefti (gerekirse): Yeniden implant planlanıyorsa, oluşan boşluğa kemik grefti ve zar yerleştirilebilir.
7. Dikiş: Diş eti dikilerek işlem tamamlanır.

İşlemin süresi, implantın durumuna göre birkaç dakikadan bir saate kadar değişebilir. Ters tork yöntemi gibi kemiği koruyan teknikler, yeniden implant için daha uygun bir zemin bırakması açısından tercih edilir. Çıkarılan implantın tipi ve boyutu kayda geçirilir; bu bilgi yeni tedavi planlanırken yol gösterici olur.

İmplant çıkarıldıktan sonra iyileşme süreci nasıldır?

İmplant çıkarıldıktan sonraki iyileşme süreci, diş çekimi sonrası iyileşmeye benzer. İlk günlerde hafif ağrı, şişlik ve hassasiyet görülebilir; bunlar genellikle birkaç gün içinde azalır. İlk 24 saat boyunca yanak üzerinden aralıklı soğuk uygulama, yumuşak ve ılık gıdalarla beslenme, sigaradan uzak durma ve operasyon bölgesini zorlamama önerilir.

Diş eti yüzeyi genellikle birkaç hafta içinde iyileşir. Kemiğin iyileşmesi ise daha uzun sürer; yerleştirilen kemik greftinin olgunlaşması ve kemiğin yeni bir implantı taşıyabilecek hâle gelmesi çoğu durumda birkaç ay alır. Bu süre içinde estetik ya da işlevsel ihtiyaca göre geçici bir protez kullanılabilir.

Hekiminizin önerdiği ilaçları talimata uygun şekilde kullanmanız ve kontrol randevularına gelmeniz iyileşmenin izlenmesi açısından önemlidir. Artan şişlik, ateş, akıntı ya da durmayan kanama gibi durumlarda kontrol tarihini beklemeden kliniğe başvurulmalıdır.

İmplant çıkarıldıktan sonra yeniden implant mümkün mü?

Evet, çoğu hastada yeniden implant yapmak mümkündür; ancak başarı, ilk implantın neden başarısız olduğunun anlaşılmasına ve bu nedenin ortadan kaldırılmasına bağlıdır. Örneğin sigara, kontrolsüz diyabet, yetersiz ağız hijyeni ya da tedavi edilmemiş diş sıkma gibi faktörler devam ediyorsa ikinci implantta da benzer sorunlar yaşanabilir.

Yeniden implantın zamanlaması kemiğin durumuna göre belirlenir:

• Gecikmiş yerleştirme: En sık tercih edilen yaklaşımdır. Bölge iyileştikten ve kemik grefti olgunlaştıktan sonra, genellikle birkaç ay içinde yeni implant yerleştirilir.
• Eş zamanlı yerleştirme: Seçilmiş vakalarda, özellikle enfeksiyon yoksa ve yeterli kemik mevcutsa, eski implant çıkarıldıktan hemen sonra yeni implant aynı seansta yerleştirilebilir.
• Alternatif tedaviler: Kemik miktarı yeniden implant için uygun değilse ya da hasta başka bir yolu tercih ederse köprü veya hareketli protez gibi seçenekler değerlendirilir.

İmplant kaybını önlemek için neler yapılabilir?

İmplant kaybını önlemenin temeli, doğal dişlerde olduğu gibi düzenli bakım ve kontroldür. İmplantlar çürümez, ancak çevresindeki diş eti ve kemik iltihaplanabilir. Önlemek için şunlara dikkat etmek gerekir:

• İmplantın çevresini yumuşak fırça, ara yüz fırçası veya diş ipiyle günlük olarak temizlemek
• Yılda en az bir-iki kez profesyonel kontrol ve temizlik yaptırmak
• Sigarayı bırakmak ya da en azından azaltmak
• Diyabet gibi sistemik hastalıkları kontrol altında tutmak
• Diş sıkma veya gıcırdatma varsa hekimin önerdiği gece plağını kullanmak
• İmplant çevresinde kanama, şişlik, kötü tat ya da hareket fark edildiğinde beklemeden kontrole gitmek

İmplant tedavisi ve bakımıyla ilgili diğer soruların yanıtlarını sıkça sorulan sorular sayfamızda bulabilirsiniz.

Sorunlu implant şüphesinde Ankara'da ne zaman muayene olunmalı?

İmplantınızın çevresinde diş eti kanaması, şişlik, akıntı, kötü tat ya da çiğnerken bir hareket hissediyorsanız, bunlar erken evrede tedavi edilebilecek bir sorunun habercisi olabilir. Oran'daki kliniğimizde implant çevresi dokuları muayene ve görüntülemeyle değerlendirerek implantın korunup korunamayacağını ve gerekiyorsa sonraki adımları açık bir dille anlatıyoruz.

Sık sorulan sorular

İmplant çıkarma işlemi acı verir mi?

İşlem lokal anestezi altında yapıldığı için sırasında genellikle ağrı hissedilmez. Sonrasında birkaç gün hafif ağrı ve şişlik olabilir; bu şikâyetler hekimin önerdiği önlemlerle genellikle kontrol altına alınır.

Sallanan implant tekrar sabitlenebilir mi?

Sallanan implant çoğu zaman kemikle kaynaşmanın kaybolduğunu gösterir ve genellikle yeniden sabitlenemez. Ancak sallanan şey implantın kendisi değil, üzerindeki vida veya kron olabilir; bu durumda implant korunabilir. Ayrım muayene ve röntgenle yapılır.

İmplant çıkarıldıktan ne kadar sonra yeni implant yapılır?

Çoğu durumda bölgenin iyileşmesi ve gerekiyorsa kemik greftinin olgunlaşması için birkaç ay beklenir. Seçilmiş vakalarda yeni implant aynı seansta da yerleştirilebilir. Zamanlama kemik durumuna göre hekim tarafından belirlenir.

Peri-implantitis her zaman implant kaybına yol açar mı?

Hayır. Erken evrede fark edilen peri-implantitis, profesyonel temizlik, yüzey dekontaminasyonu ve gerekirse cerrahi işlemlerle tedavi edilebilir. İmplant kaybı genellikle ilerlemiş ve geç fark edilen vakalarda söz konusu olur.