Şeffaf plak nasıl temizlenir?
Şeffaf plak, sabah ve akşam olmak üzere günde iki kez soğuk ya da ılık suyun altında, yumuşak kıllı bir diş fırçası ve az miktarda kokusuz sıvı sabunla nazikçe fırçalanarak temizlenir. Her yemek için çıkardığınızda ise suyla durulamanız ve takmadan önce dişlerinizi fırçalamanız yeterlidir. Haftada iki üç kez plağı temizleme tabletinde 15–20 dakika bekletmek biriken bakteri plağını, kokuyu ve matlaşmayı önler. Sıcak su, diş macunu, renkli gargara, çamaşır suyu ve alkollü temizleyiciler plağa zarar verdiği için kullanılmaz.
Plak temizliğinin amacı yalnızca görünüm değildir. Plak dişleri günde 20–22 saat kapatır; temiz olmayan plak, tükürüğün dişleri yıkamasını engelleyerek çürük ve dişeti iltihabı riskini artırır. Temiz plak aynı zamanda saydamlığını ve kokusuz kalmasını sürdürür.
Günlük temizlik rutini nasıl olmalı?
Sabah
- Plağı çıkarın ve soğuk suyla durulayın.
- Yalnızca plak için ayırdığınız yumuşak diş fırçasına bir damla kokusuz sıvı sabun alın; plağın iç ve dış yüzeyini, özellikle dişeti kenarlarını ve ataşman yuvalarını nazikçe fırçalayın.
- İyice durulayın; sabun kalıntısı kalmasın.
- Dişlerinizi fırçalayın ve kahvaltıdan sonra plağı takın.
Gün içinde
- Her çıkarışta plağı suyla durulayıp kutusuna koyun.
- Yemek sonrası dişleri fırçalayın; fırçalama imkânı yoksa ağzı bol suyla çalkalayın, plağı durulayıp takın.
- Plağı peçeteye sarmayın; hem kaybolur hem bakteri toplar.
Akşam
- Plağı çıkarıp sabahki gibi fırçalayın.
- Dişlerinizi fırçalayın ve diş ipi kullanın; plak altında kalan yiyecek artıkları gece boyunca dişle temas eder.
- Plağı takın. Temizleme tableti gününüzse önce tablette bekletip durulayın, sonra takın.
Takma, çıkarma ve günlük düzenle ilgili ayrıntılar şeffaf plak nasıl kullanılır sayfasındadır.
Şeffaf plak temizleme tableti nasıl kullanılır?
Temizleme tabletleri plak yüzeyindeki bakteri filmini, hafif lekeleri ve kokuyu giderir. Şeffaf plak ya da retainer için üretilen tabletler ile protez (takma diş) temizleme tabletleri benzer biçimde çalışır; ikisi de kullanılabilir, ancak kutudaki süre ve sıcaklık talimatına uymak gerekir.
- Bir bardağa oda sıcaklığında ya da ılık (sıcak değil) su koyun.
- Tableti suya atın, çözünmeye başlayınca plağı bırakın.
- 15–20 dakika bekletin; bazı ürünlerde süre farklıdır, kutuyu okuyun. Plağı gece boyunca tablette bırakmayın.
- Çıkarıp yumuşak fırçayla kısa bir fırçalama yapın ve bol suyla durulayın.
Haftada iki üç kez yeterlidir; her gün kullanmak gerekmez. Plaklar 7–14 günde bir değiştiği için tablet kullanımı çoğu zaman aktif tedaviden çok, aylarca kullanılan pekiştirme plağı (retainer) için önem taşır. Retainer bakımı için şeffaf plak sonrası pekiştirme sayfasına bakabilirsiniz.
Tablet yerine ne kullanılabilir?
- Beyaz sirke ve su (1:1): 15 dakika bekletip iyice durulayın; haftada bir yeterlidir. Kokuyu azaltır.
- Karbonat çözeltisi: Bir bardak suya bir çay kaşığı karbonat; 15 dakika bekletin. Karbonatı toz halinde fırçayla sürtmeyin, çizer.
- Klorheksidinsiz, alkolsüz, renksiz gargara: Sulandırılmış olarak kısa süre bekletilebilir; renkli ürünler lekeler.
Şeffaf plak temizlerken ne kullanılmamalı?
- Sıcak ve kaynar su: Plak termoplastiktir; sıcak su şeklini bozar ve plak bir daha oturmaz. Bulaşık makinesi ve kaynatma da aynı nedenle yasaktır.
- Diş macunu: Çoğu macun aşındırıcı içerir; plak yüzeyinde mikro çizikler açar, bu çizikler lekeyi ve bakteriyi tutarak plağı matlaştırır.
- Renkli ağız gargarası: Mavi, yeşil veya mor gargaralar plağı kalıcı boyar. Alkollü gargaralar plastiği sertleştirip kırılganlaştırabilir.
- Çamaşır suyu ve klorlu ürünler: Plağı aşındırır ve sağlık açısından güvenli değildir.
- Sert fırça ve ovma: Yumuşak fırça ve hafif baskı yeterlidir.
- Kokulu veya renkli sabun: Plağa koku ve renk geçebilir; şeffaf, kokusuz sıvı sabun tercih edin.
- Güneşte veya ısıtıcı yanında kurutma: Isı plağı deforme eder; havayla kurutun ya da kutusuna hafif nemli koyun.
Plak neden sararır, neden kokar?
Sararmanın en sık nedenleri plak takılıyken çay, kahve, kırmızı şarap gibi renkli içecekler tüketmek, sigara, yemek sonrası dişleri fırçalamadan plağı takmak ve plağı yeterince temizlememektir. Koku ise plak yüzeyinde biriken bakteri filminden kaynaklanır; dil ve diş temizliğinin yetersizliği, ağız kuruluğu ve peçeteye sarılı bekletme kokuyu artırır.
Çözüm için: yalnızca su dışında içecekleri plak çıkararak için, her yemek sonrası dişleri fırçalayın, plağı sabah akşam fırçalayın ve haftada iki üç kez tablet kullanın. Hafif sararmış plak tedaviyi aksatmaz; plaklar zaten 7–14 günde bir değiştiği için yeni plak temiz başlar. Sararma ve koku dışında yaşanabilecek sorunlar için şeffaf plak sorunları sayfasına bakın.
Plak kutusu nasıl temizlenir?
Kutu da plak kadar kirlenir. Her gün ılık su ve sabunla yıkayın, haftada bir plağı tabletlerken kutuyu da aynı çözeltiye koyabilirsiniz. Kutuyu kapalı ve nemli bırakmayın; kuruduktan sonra kapatın. Kutunun kırılması durumunda klinikten ya da eczaneden yenisini edinin; plağı kutusuz taşımak kaybolmanın en yaygın nedenidir.
Seyahatte plak bakımı nasıl yapılır?
- Yanınıza plak kutusu, küçük bir diş fırçası, seyahat boyu sıvı sabun ve birkaç temizleme tableti alın.
- Bir önceki plağı ve mümkünse bir sonraki plağı yedek olarak götürün; kayıp durumunda tedaviyi aksatmazsınız.
- Uçakta ve uzun yolculukta plak takılı kalır; yemek servisinde çıkarıp kutuya koyun.
- Şişe suyu ile durulayın; içme suyunun güvenli olmadığı yerlerde musluk suyu kullanmayın.
- Plağı otel odasında açıkta bırakmayın; sıcak ve güneş alan yerlerden uzak tutun.
- Seyahat dönüşü plağı tablette bekletmek ağız hijyenini toparlamaya yardımcı olur.
Temizlik ile ilgili sık yapılan hatalar
- Plağı yalnızca suyla durulayıp hiç fırçalamamak
- Diş macunuyla fırçalayıp plağı matlaştırmak
- Tablette gece boyunca bekletmek
- Plağı peçeteye sararak masada bırakmak
- Yemek sonrası dişleri fırçalamadan plağı takmak
- Kutuyu hiç yıkamamak
Doğru temizlik, plağın saydam ve kokusuz kalmasını, dişlerinizin ve dişetlerinizin tedavi boyunca sağlıklı kalmasını sağlar. Dişetinde kızarıklık, kanama ya da dişlerde hassasiyet gelişirse plağı temizlemek yetmez; bu belirtiler kontrol randevusunu beklemeden hekiminize bildirilmelidir. Kullanıcıların günlük yaşamda plakla ilgili neler yaşadığını şeffaf plak kullananlar sayfasında bulabilirsiniz.