Kısa cevap: Çene kemiğinin büyümesi tamamlanmış, yeterli kemiği ve sağlıklı diş eti olan, genel sağlık durumu iyileşmeyi engellemeyen kişilerin çoğu implant yaptırabilir. Üst yaş sınırı yoktur. Kontrol altındaki diyabet ve kalp hastalıkları genellikle engel değildir; kemik yıkımını azaltan ilaçlar, radyoterapi ve sigara ise ayrıca değerlendirilir. Uygunluk muayene ve tomografiyle belirlenir.
Eksik dişlerin yerine implant düşünen pek çok kişinin aklındaki ilk soru "Ben implant yaptırabilir miyim?" olur. Kimler implant yaptırabilir sorusunun cevabı tek bir kritere bağlı değildir; çene kemiğinin durumu, genel sağlık, kullanılan ilaçlar, sigara alışkanlığı ve ağız bakımı birlikte değerlendirilir. İyi haber şu ki günümüzde pek çok sistemik hastalık, kontrol altında olduğu sürece implant için tek başına engel oluşturmaz. Bu yazıda implant için temel şartları, yaş sınırını, sık sorulan hastalıkları ve uygunluk muayenesinde neler yapıldığını anlatıyoruz.
İmplant için temel şartlar
İmplant yaptırabilmek için temel olarak yeterli çene kemiği, sağlıklı diş eti, iyileşmeyi engellemeyecek bir genel sağlık durumu ve iyi ağız hijyeni gerekir. Bu şartlardan biri eksik olduğunda bu, her zaman implantın mümkün olmadığı anlamına gelmez; çoğu zaman eksikliğin önce giderilmesi gerektiği anlamına gelir.
- Yeterli kemik hacmi: İmplantın kemiğe sağlam şekilde tutunabilmesi için belirli bir kemik yüksekliği ve genişliği gerekir. Diş uzun süre önce çekildiyse kemik erimiş olabilir. Bu durumda kemik grefti ya da üst çenede sinüs yükseltme gibi ek işlemler değerlendirilebilir.
- Sağlıklı diş eti: Ağızda aktif diş eti hastalığı varsa implant öncesinde tedavi edilmelidir. Aksi hâlde implant çevresinde de iltihap gelişme riski artar.
- Kontrol altındaki genel sağlık: Kemik iyileşmesini ve enfeksiyonla mücadeleyi etkileyen hastalıkların kontrol altında olması gerekir.
- Ağız bakımına uyum: İmplantın uzun ömürlü olması, düzenli fırçalama, diş arası temizliği ve kontrollere bağlıdır.
- Yeterli alan: İmplant ve üzerine yapılacak diş için komşu dişler ve karşı çene dişleri arasında uygun boşluk olmalıdır. Komşu dişler boşluğa kaymışsa önce ortodontik düzenleme gerekebilir.
Son madde çoğu zaman gözden kaçar. Uzun süre boş kalan bir bölgede komşu dişler eğilip boşluğu daraltabilir. Böyle durumlarda implant öncesinde dişlerin şeffaf plak ya da tel ile yeniden konumlandırılması gündeme gelebilir. Yetişkinlerde bu tür hazırlık tedavileri hakkında yetişkinlerde Invisalign sayfamızda bilgi bulabilirsiniz.
Yaş sınırı var mı?
İmplant için bir üst yaş sınırı yoktur; ancak alt yaş sınırı olarak çene kemiklerinin büyümesinin tamamlanmış olması gerekir. Büyüme devam eden bir çenede implant, doğal dişler gibi büyümeyle birlikte hareket etmediği için zamanla komşu dişlerin gerisinde kalabilir. Bu nedenle implant genellikle büyümenin tamamlandığı geç ergenlik ya da genç yetişkinlik döneminde planlanır. Kesin zamanlama kişiden kişiye değişir ve gerekirse büyüme durumu röntgenlerle değerlendirilir.
Büyümesi tamamlanmamış gençlerde eksik diş varsa, implant zamanı gelene kadar boşluğu korumak için geçici çözümler kullanılabilir. Bazı durumlarda ortodontik tedavi, eksik diş boşluğunu kapatarak implant ihtiyacını tamamen ortadan kaldırabilir ya da implant için alanı hazırlayabilir.
İleri yaştaki kişilerde ise belirleyici olan takvim yaşı değil, genel sağlık durumu ve kemik yapısıdır. Sağlık durumu uygun olan 70 ve 80'li yaşlardaki kişilere de implant uygulanabilir. Özellikle tam protez kullananlarda, protezi implantlarla sabitlemek çiğneme ve konuşma konforunu belirgin şekilde artırabilir.
Diyabet, osteoporoz ve diğer hastalıklar
Diyabet, osteoporoz ve kalp hastalıkları gibi kronik hastalıklar çoğu durumda implantı tamamen engellemez; önemli olan hastalığın kontrol altında olması ve kullanılan ilaçların değerlendirilmesidir. Bu süreçte diş hekimi ile kişinin diğer hekimleri arasında iletişim büyük önem taşır.
Diyabet
Kan şekeri iyi kontrol edilen diyabetli bireylerde implant başarısı, diyabeti olmayanlara yakın olabilir. Kontrolsüz diyabette ise iyileşme gecikebilir ve enfeksiyon riski artar. Bu nedenle implant öncesinde kan şekeri değerleri gözden geçirilir; gerekirse tedavi, şeker kontrolü sağlanana kadar ertelenir.
Osteoporoz ve kemik ilaçları
Kemik erimesi tek başına implant için engel değildir. Asıl dikkat edilmesi gereken, osteoporoz ya da bazı kanser tedavilerinde kullanılan kemik yıkımını azaltıcı ilaçlardır. Bu ilaçlar, özellikle damar yoluyla ve yüksek dozda kullanıldığında, çene kemiğinde iyileşme sorunlarına yol açabilir. Bu tür bir ilaç kullanıyorsanız ya da geçmişte kullandıysanız muayenede mutlaka belirtmelisiniz; implant kararı ilgili hekimle birlikte verilir.
Diğer durumlar
- Kalp-damar hastalıkları ve kan sulandırıcılar: Çoğu durumda implant yapılabilir. Kan sulandırıcı ilaçların kesilmesi ya da değiştirilmesi gerekip gerekmediğine yalnızca ilacı düzenleyen hekim karar verir.
- Baş-boyun bölgesine radyoterapi: Işın alan kemikte iyileşme kapasitesi azalabilir; risk ayrıntılı olarak değerlendirilir.
- Bağışıklık sistemini baskılayan tedaviler: İyileşme ve enfeksiyon riski açısından ilgili hekimle birlikte planlama yapılır.
- Hamilelik: Planlı implant cerrahisi genellikle doğum sonrasına ertelenir.
- Diş sıkma ve gıcırdatma: İmplant ve üzerindeki protez üzerinde fazla yük oluşturabilir; gece plağı gibi koruyucu önlemler planlanabilir.
Sigara ve ağız hijyeni
Sigara, implantın kemikle kaynaşmasını ve uzun dönem başarısını olumsuz etkileyen başlıca değiştirilebilir risk etkenlerinden biridir. Sigara içenlerde kemik iyileşmesi yavaşlar, implant çevresinde iltihap ve kemik kaybı riski artar. Bu nedenle implant planlanan kişilere sigarayı bırakmaları ya da en azından cerrahi öncesi ve sonrası dönemde ara vermeleri önerilir. Sigara içmek implantı kesin olarak engellemez; ancak riskin farkında olunması ve bu konunun hekimle açıkça konuşulması gerekir.
Ağız hijyeni ise implantın ömrünü belirleyen en önemli etkenlerden biridir. İmplant çürümez ama çevresindeki diş eti ve kemik, bakteri plağından etkilenir. Ağız bakımı yetersiz olan kişilerde implant çevresi iltihabı daha sık görülür. İmplant öncesinde diş eti tedavisinin tamamlanması, fırçalama ve diş arası temizliği alışkanlıklarının oturtulması bu nedenle tedavinin bir parçası kabul edilir.
Uygunluk muayenesi
İmplant için uygun olup olmadığınız, ağız içi muayene, sağlık öyküsü ve görüntüleme yöntemlerinin birlikte değerlendirildiği bir uygunluk muayenesiyle belirlenir. Bu muayene genellikle şu adımları içerir:
- Sağlık öyküsü: Geçirilen ve devam eden hastalıklar, kullanılan ilaçlar, alerjiler, sigara ve alkol kullanımı sorgulanır.
- Ağız içi muayene: Eksik diş bölgeleri, diş eti sağlığı, kalan dişlerin durumu, kapanış ilişkisi ve diş sıkma belirtileri değerlendirilir.
- Röntgen ve üç boyutlu görüntüleme: Panoramik röntgen genel bir bakış sağlar. Kemik hacmini, sinir ve sinüs gibi yapıların konumunu ayrıntılı görmek için çoğu zaman konik ışınlı bilgisayarlı tomografi istenir.
- Gerekirse tahlil ve hekim görüşü: Diyabet ya da kan pıhtılaşmasını etkileyen durumlar gibi bazı hastalıklarda kan tahlilleri ve ilgili hekimin görüşü istenebilir.
- Tedavi planı: İmplant sayısı, konumu, ek işlem gerekip gerekmediği, tahmini süreç ve alternatif seçenekler hastayla paylaşılır.
Uygunluk muayenesi sonunda implant uygun görülmezse ya da ertelenmesi önerilirse, köprü veya hareketli protez gibi alternatifler de konuşulur. Ücret ise muayene ve planlamanın ardından yazılı olarak bildirilir. İmplantla ilgili diğer merak edilenleri sıkça sorulan sorular sayfamızda bulabilirsiniz.
Ankara'da implant uygunluğu için muayene
Eksik dişleriniz için implant düşünüyor ancak sağlık durumunuz ya da kemik yapınız nedeniyle tereddüt ediyorsanız, en doğru bilgi muayeneyle edinilir. Çankaya'da, Kudüs Caddesi'ndeki Park Oran Ofis'te bulunan polikliniğimizde sağlık öykünüz ve görüntüleme bulgularınız birlikte değerlendirilir; implant uygun değilse diğer seçenekler de açıkça anlatılır.
Sık sorulan sorular
Kemiği az olan biri implant yaptırabilir mi?
Kemik miktarı yetersizse çoğu durumda kemik grefti, sinüs yükseltme ya da farklı boyutlarda implant seçimi gibi yöntemlerle implant mümkün hâle getirilebilir. Hangi yöntemin uygun olduğu, üç boyutlu görüntüleme ile kemik yapısı incelendikten sonra belirlenir. Bazı durumlarda ek işlem, tedavi süresini uzatabilir.
Şeker hastaları implant yaptırabilir mi?
Kan şekeri kontrol altında olan diyabetli bireylerde implant çoğu durumda uygulanabilir. Kontrolsüz diyabette iyileşme gecikebilir ve enfeksiyon riski artar. Bu nedenle implant öncesinde güncel kan şekeri değerleri değerlendirilir.
İmplant için en uygun yaş kaçtır?
İmplant için temel şart, çene kemiklerinin büyümesinin tamamlanmış olmasıdır; bu genellikle geç ergenlik ya da genç yetişkinlik dönemine denk gelir. Üst yaş sınırı yoktur. İleri yaştaki kişilerde belirleyici olan genel sağlık durumu ve kemik yapısıdır.
Sigara içenlere implant yapılır mı?
Sigara içmek implantı kesin olarak engellemez, ancak kemikle kaynaşma ve uzun dönem başarı riskini artırır. Bu nedenle sigarayı bırakmak ya da en azından cerrahi öncesi ve sonrası dönemde ara vermek önerilir. Risk durumunuz muayenede ayrıntılı olarak konuşulur.
